Anlaşmalı Boşanma Nedir? Şartları, Süreci, Görevli ve Yetkili Mahkeme, Protokol ve Dilekçe Örneği (2026)

Anlaşmalı Boşanma Nedir? Şartları, Süreci, Protokol ve Dilekçe Örneği

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın hukuki sonuçları konusunda anlaşarak evlilik birliğini sona erdirmek için mahkemeye başvurdukları boşanma türüdür. Türk Medeni Kanunu’nun 166. maddesinin 3. fıkrasında düzenlenen bu yol, çekişmeli boşanmaya göre daha hızlı sonuçlanabilmesi ve tarafların nafaka, velayet, tazminat gibi konularda anlaşabilmesi nedeniyle sık tercih edilmektedir.

Ancak yalnızca “boşanmak istiyoruz” demek yeterli değildir. Kanunda aranan şartların tamamının gerçekleşmesi, tarafların anlaşmasının açık şekilde ortaya konulması ve hâkimin bu anlaşmayı uygun bulması gerekir. Bu yazıda anlaşmalı boşanmanın şartlarını, sürecini, protokol içeriğini, dilekçe örneğini ve konuyla ilgili önemli Yargıtay kararlarını bulabilirsiniz.

Anlaşmalı Boşanma Şartları Nelerdir? (TMK m. 166/3)

Anlaşmalı boşanma için kanunda aranan şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir. Şartlardan biri bulunmuyorsa hâkim TMK m. 166/3 kapsamında anlaşmalı boşanma kararı veremez.

1.Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması

Resmî nikâh tarihinden dava açıldığı tarihe kadar en az bir yıl geçmiş olmalıdır.

Bir yıllık sürenin dava açıldığı tarihte dolmuş olması gerekir. Yargılama sırasında bir yılın tamamlanması anlaşmalı boşanma şartını sağlamaz.

İmam nikâhı, nişanlılık veya birlikte yaşama gibi durumlar bu sürenin hesabında dikkate alınmaz.

2.Eşlerin birlikte başvurması veya bir eşin davasını diğerinin kabul etmesi

Eşler birlikte başvurarak anlaşmalı boşanma talebinde bulunabilir veya eşlerden birinin açtığı boşanma davası diğer eş tarafından kabul edilebilir.

Ancak yalnızca boşanmayı kabul etmek yeterli değildir. Anlaşmalı boşanma hükümlerinin uygulanabilmesi için boşanmanın sonuçları konusunda da gerekli anlaşmanın bulunması gerekir.

3.Hâkimin eşleri bizzat dinlemesi

Hâkim, tarafların boşanma iradelerini ve anlaşmanın şartlarını bizzat ve serbest iradeleriyle açıkladıklarına kanaat getirmelidir.

Bu nedenle tarafların duruşmada bizzat hazır bulunmaları esastır. Vekilin taraf adına anlaşmalı boşanma iradesini açıklaması, hâkimin tarafı bizzat dinleme şartının yerine geçmez.

4.Boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu konusunda anlaşma ve hâkimin uygun bulması

Tarafların boşanmanın mali sonuçları ile müşterek çocukların durumu konusunda anlaşmış olmaları gerekir.

Nafaka, maddi ve manevi tazminat, velayet ve çocukla kişisel ilişki kurulması gibi konular anlaşmada açıkça düzenlenmelidir.

Hâkim, tarafların ve özellikle çocukların menfaatlerini gözeterek anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri önerebilir. Bu değişiklikler taraflarca kabul edilmezse hâkim TMK m. 166/3 kapsamında anlaşmalı boşanma kararı veremez.

Burada önemli bir ayrım bulunmaktadır: Mal rejiminin tasfiyesi, anlaşmalı boşanmanın zorunlu unsurlarından değildir. Ancak taraflar mal rejimine ilişkin hak ve alacaklarını da anlaşmalı boşanma kapsamında sona erdirmek istiyorlarsa bunun protokolde açık ve kapsamı belirli şekilde düzenlenmesi gerekir.

Anlaşmalı Boşanma Davasında Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görevli mahkeme: Anlaşmalı boşanma davasında görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde ise bu davalara aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesi bakar.

Yetkili mahkeme: Türk Medeni Kanunu’nun 168. maddesine göre boşanma veya ayrılık davalarında eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesi veya davadan önce son altı aydan beri eşlerin birlikte oturdukları yer mahkemesi yetkilidir.

Dolayısıyla anlaşmalı boşanma davası, eşlerden birinin yerleşim yerindeki görevli mahkemede veya kanunda belirtilen ortak yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir.

Anlaşmalı Boşanma Süreci Nasıl İşler?

1. Anlaşmalı boşanma protokolünün hazırlanması
2. Dilekçenin hazırlanması ve protokolün eklenmesi
3. Yetkili aile mahkemesine veya aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesine başvuru
4. Duruşma gününün belirlenmesi
5. Tarafların hâkim tarafından bizzat dinlenmesi
6. Protokolün uygun bulunması halinde boşanma kararı verilmesi
7. Kararın kesinleşmesi

Boşanma kararı verildiği anda her açıdan kesinleşmiş olmaz. Boşanmanın hukuki sonuçlarının doğması bakımından kararın kesinleşmesi önemlidir.

Anlaşmalı boşanma davası, şartların yerine getirilmesi ve tarafların duruşmada hazır bulunması hâlinde tek celsede sonuçlanabilir. Ancak duruşma gününün verilmesi ve kararın kesinleşmesi süresi mahkemenin iş yüküne ve dosyanın özelliklerine göre değişir.

Anlaşmalı Boşanma Protokolünde Neler Yer Almalıdır?

Protokol, boşanmanın sonuçlarını düzenleyen en önemli belgelerden biridir. Eksik, çelişkili veya belirsiz ifadeler ileride yeni uyuşmazlıklara yol açabilir.

Protokolde genellikle şu başlıklar düzenlenir:

• Tarafların kimlik ve adres bilgileri
• Boşanma iradesinin karşılıklı beyanı
• Müşterek çocuk varsa velayet ve kişisel ilişki
• İştirak nafakası
• Yoksulluk nafakası
• Maddi ve manevi tazminat
• Ev eşyaları ve ziynet eşyaları
• Mal rejiminin tasfiyesi ve malvarlığına ilişkin düzenlemeler
• Yargılama giderleri ve vekâlet ücreti

Mal rejimi açıkça düzenlenmelidir. “Birbirimizden hiçbir alacağımız yoktur” veya “paylaşacak malımız yoktur” gibi genel ifadeler, her durumda mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan hakların sona erdiği anlamına gelmez.

Mal rejiminin tasfiyesinin de anlaşmalı boşanma kapsamında çözümlenmesi isteniyorsa, hangi hak ve alacakların tasfiye edildiğinin veya tarafların hangi haklardan vazgeçtiğinin açık ve anlaşılır şekilde düzenlenmesi gerekir.

Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 10.09.2025 tarihli, E. 2024/7, K. 2025/498 sayılı kararında da mal rejiminin tasfiyesine ilişkin açık bir düzenleme bulunup bulunmadığı üzerinde durulmuş ve genel ifadelerin kapsamı ayrıca değerlendirilmiştir.

Aşağıdaki metinler, vatandaşların anlaşmalı boşanma protokolünün ve anlaşmalı boşanma dava dilekçesinin genel olarak nasıl düzenlendiğini görebilmeleri amacıyla hazırlanmış örnek şablonlardır. Her boşanma dosyasının koşulları farklı olduğundan, hukuki belgelerde yer alacak hükümlerin somut duruma göre düzenlenmesi gerekir.

YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA ÖNEMLİ NOKTALAR

•Tarafların anlaşmış olduğu ancak kamu düzenine aykırılık içeren protokolü hakim onaylamayabilir.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 2021/4321 E. – 2021/7652 K. :"Hâkim, tarafların iradelerine bağlı kalmakla birlikte kamu düzenine ve çocukların üstün yararına aykırı düşen düzenlemeleri onaylayamaz; gerektiğinde resen değişiklik yapabilir."

•Karar kesinleşinceye kadar anlaşmalı boşanma iradesinden dönülebilir.

Anlaşmalı boşanma kararı kesinleşmeden taraflardan biri boşanma veya protokoldeki düzenlemelerden vazgeçerse, anlaşmalı boşanma şartları ortadan kalkar ve dava çekişmeli boşanma hükümleri çerçevesinde devam edebilir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 18.04.2019, E. 2017/1941, K. 2019/475; Yargıtay 2. HD, 05.12.2018, E. 2017/3307, K. 2018/14038.

•“Paylaşacak malımız yoktur” beyanı her durumda mal rejimi tasfiyesini kapsamaz.

Mal rejiminin tasfiyesinin anlaşmalı boşanma kapsamında sona erdirilmesi isteniyorsa, bu hususun protokolde açık ve kapsamı belirli şekilde düzenlenmesi önemlidir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 10.09.2025 tarihli, E. 2024/7, K. 2025/498 sayılı kararında da tarafların mal rejimine ilişkin haklarının anlaşmalı boşanma kapsamında sona erdirilip erdirilmediği değerlendirilirken protokoldeki ifadelerin kapsamı üzerinde durulmuştur.

•Hâkim tarafları bizzat dinlemelidir.

Anlaşmalı boşanmanın temel şartlarından biri, hâkimin tarafları bizzat dinleyerek boşanma iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesidir.

Vekil beyanı veya talimat yoluyla alınan ifade, tarafların bizzat dinlenmesi şartının yerine geçmez.

Yargıtay 2. HD, 17.10.2012, E. 2012/7307, K. 2012/24871 ve yerleşik içtihat.

•Bir yıllık süre dava tarihinde dolmuş olmalıdır.

Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Dava açıldıktan sonra bir yıllık sürenin tamamlanması, dava açıldığı tarihte bulunmayan anlaşmalı boşanma şartını sonradan sağlamaz.

(Yargıtay 2. HD, 21.03.2016, E. 2015/14811, K. 2016/5467.)

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği

ANLAŞMALI BOŞANMA PROTOKOLÜ

TARAFLAR

1. Eş: Ahmet Yılmaz
T.C. Kimlik No:
Adres: [Adres]

2. Eş: Ayşe Yılmaz
T.C. Kimlik No:
Adres: [Adres]

Taraflar, Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi kapsamında boşanma ve boşanmanın sonuçları konusunda aşağıdaki şekilde anlaşmışlardır.

1. BOŞANMA

Taraflar, evlilik birliğinin temelinden sarsılması nedeniyle boşanma konusunda karşılıklı olarak anlaşmış olup, boşanmalarına karar verilmesini kabul ederler.

1. MÜŞTEREK ÇOCUKLARIN VELAYETİ

Tarafların müşterek çocuğu [Çocuğun Adı Soyadı – Doğum tarihi]’nin velayetinin anne Ayşe Yılmaz’a bırakılması konusunda taraflar anlaşmışlardır.

1. KİŞİSEL İLİŞKİ

Velayet kendisine verilmeyen baba Ahmet Yılmaz ile müşterek çocuk arasında;

• Her ayın birinci ve üçüncü hafta sonu,
• Dini bayramların uygun günlerinde,
• Yarıyıl tatilinde [….] gün,
• Yaz tatilinde [….] tarihleri arasında

kişisel ilişki kurulacaktır.

Taraflar, çocuğun yaşı, eğitim durumu ve üstün yararını gözeterek kişisel ilişkinin uygulanmasında karşılıklı olarak gerekli kolaylığı göstereceklerdir.

1. İŞTİRAK NAFAKASI

Baba Ahmet Yılmaz, müşterek çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katkı sağlamak amacıyla anne Ayşe Yılmaz’a aylık [….] TL iştirak nafakası ödeyecektir.

Nafaka her ayın [….] günü ödenecek olup, tarafların anlaştığı şekilde her yıl artırılacaktır.

1. YOKSULLUK NAFAKASI

Taraflar birbirlerinden yoksulluk nafakası talep etmemektedir.

1. MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT

Tarafların birbirlerinden maddi veya manevi tazminat talepleri bulunmamaktadır.

1. MAL REJİMİNİN TASFİYESİ VE MALVARLIĞI

Taraflar, evlilik birliği içerisinde edinilmiş mallara ilişkin mal rejiminin tasfiyesi konusunda anlaşmışlardır.

Taraflar, birbirlerinden mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan herhangi bir katılma alacağı, katkı payı alacağı veya değer artış payı talep etmemektedir.

Tarafların kendi üzerlerinde bulunan mallar kendilerinde kalacaktır.

[Somut olayda araç, taşınmaz, banka hesabı veya başka bir mal paylaşılacaksa hangi malın kime bırakılacağı ve tarafların birbirlerinden herhangi bir hak veya alacak talep edip etmedikleri açıkça yazılmalıdır.]

1. ZİYNET EŞYALARI VE EV EŞYALARI

Taraflar, ziynet eşyaları ve ev eşyaları konusunda anlaşmış olup birbirlerinden bu hususlarda herhangi bir talepleri bulunmamaktadır.

[Somut durumda ziynet veya eşya paylaşımı varsa, hangi eşyanın kime bırakılacağı açıkça yazılmalıdır.]

1. SOYADI

Kadın eş, boşanma kararının kesinleşmesiyle birlikte evlenmeden önceki soyadını kullanacaktır.

[Kadın eşin boşandığı eşinin soyadını kullanmaya devam etmek istemesi halinde TMK m. 173 kapsamında ayrıca düzenleme yapılmalıdır.]

1. YARGILAMA GİDERLERİ VE VEKÂLET ÜCRETİ

Taraflar, yargılama giderlerinin [….] tarafından karşılanması konusunda anlaşmışlardır.

Tarafların birbirlerinden vekâlet ücreti talepleri bulunmamaktadır.

1. DİĞER TALEPLER

Taraflar, işbu protokolde açıkça düzenlenen hususlar bakımından birbirlerinden herhangi bir talepte bulunmayacaklarını ve protokolde yer alan düzenlemelerin kapsamını kabul ettiklerini beyan ederler.

1. SON HÜKÜM

Taraflar, işbu protokolü okuyup anladıklarını ve herhangi bir baskı veya zorlama altında kalmaksızın kendi özgür iradeleriyle imzaladıklarını kabul ederler.

Taraflar, protokolün anlaşmalı boşanma davasında mahkemeye sunulmasını ve uygun görülmesi halinde boşanma kararına esas alınmasını talep ederler.

Tarih: … / … / 20…

1. EŞ
Ad Soyad: Ahmet Yılmaz
İmza:

2. EŞ
Ad Soyad: Ayşe Yılmaz
İmza:

⸻

Anlaşmalı Boşanma Dilekçesi Örneği

……… AİLE MAHKEMESİ’NE

DAVACI:
Ahmet Yılmaz
T.C. Kimlik No:
Adres: [Adres]

DAVALI:
Ayşe Yılmaz
T.C. Kimlik No:
Adres: [Adres]

KONU:
Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi uyarınca anlaşmalı olarak boşanmamıza karar verilmesi talebimizdir.

AÇIKLAMALAR

1. Davacı ile davalı, …/…/…… tarihinde evlenmişlerdir. Tarafların bu evlilikten [varsa çocuk sayısı] müşterek çocukları bulunmaktadır.
2. Taraflar arasında zaman içerisinde ortaya çıkan anlaşmazlıklar nedeniyle evlilik birliği temelinden sarsılmış olup, ortak hayatın sürdürülmesi taraflar açısından mümkün olmaktan çıkmıştır.
3. Taraflar, boşanma konusunda karşılıklı olarak anlaşmış olup boşanmanın sonuçları konusunda da mutabakata varmışlardır.
4. Taraflar arasında; müşterek çocuk/çocukların velayeti, çocuk ile kişisel ilişki kurulması, iştirak nafakası, yoksulluk nafakası, maddi ve manevi tazminat, mal rejiminin tasfiyesi, ziynet eşyaları ve yargılama giderleri gibi hususlar hakkında anlaşma sağlanmıştır.
5. Tarafların üzerinde anlaşmış oldukları hususlar, işbu dilekçenin eki olarak sunulan Anlaşmalı Boşanma Protokolü’nde ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
6. Taraflar, duruşmada bizzat hazır bulunarak boşanma yönündeki iradelerini ve protokolde yer alan şartları kabul ettiklerini beyan edeceklerdir.

Bu nedenlerle tarafların Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi kapsamında anlaşmalı olarak boşanmalarına karar verilmesi gerekmektedir.

HUKUKİ NEDENLER:
Türk Medeni Kanunu m. 166/3, 168 ve ilgili sair mevzuat.

DELİLLER:

• Nüfus kayıtları
• Anlaşmalı boşanma protokolü
• Gerektiğinde sair yasal deliller

SONUÇ VE İSTEM

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Tarafların Türk Medeni Kanunu’nun 166/3. maddesi uyarınca anlaşmalı olarak boşanmalarına,
2. Ekli anlaşmalı boşanma protokolünün uygun bulunarak hüküm altına alınmasına,
3. Yargılama giderleri hakkında tarafların anlaşmasına uygun şekilde karar verilmesine,

karar verilmesini saygılarımızla arz ve talep ederiz.

Tarih: …/…/20…

DAVACI
Ahmet Yılmaz
İmza

DAVALI
Ayşe Yılmaz
İmza

EK: Anlaşmalı Boşanma Protokolü

SIK SORULAN SORULAR

1) Anlaşmalı boşanma için avukat tutmak zorunlu mudur?

Hayır. Anlaşmalı boşanma davasında avukat tutmak zorunlu değildir.

Ancak özellikle protokolün hazırlanması sırasında nafaka, velayet, tazminat, mal rejimi, ziynet ve diğer hakların kapsamının doğru belirlenmesi önemlidir. Bu nedenle hukuki destek alınması ileride doğabilecek uyuşmazlıkların önlenmesine yardımcı olabilir.

2) Anlaşmalı boşanma ne kadar sürer?

Belgelerin eksiksiz olması ve tarafların duruşmada hazır bulunması hâlinde dava tek celsede sonuçlanabilir. Ancak duruşma gününün verilmesi ve kararın kesinleşmesi süresi mahkemenin iş yüküne ve dosyanın özelliklerine göre değişir.

3) Vekille temsil edilen tarafın duruşmaya katılması zorunlu mudur?

Evet. Anlaşmalı boşanmada hâkimin tarafları bizzat dinlemesi gerektiğinden, tarafların duruşmada bizzat hazır bulunmaları esastır.

4) Anlaşmalı boşanmadan vazgeçilebilir mi?

Evet. Boşanma kararı kesinleşinceye kadar taraflardan biri anlaşmalı boşanma iradesinden vazgeçebilir.

Bu durumda TMK m. 166/3 kapsamında anlaşmalı boşanma kararı verilemez. Davanın çekişmeli boşanma hükümleri çerçevesinde devam etmesi gündeme gelebilir.

5) Nafaka kararlaştırılması zorunlu mudur?

Yoksulluk nafakası bakımından taraflar nafaka talep edip etmeyecekleri konusunda anlaşabilir.

Müşterek çocuk bulunması hâlinde ise çocuğun bakım ve eğitim giderlerine ilişkin düzenleme yapılması gerekir. Hâkim, çocuğun üstün yararını gözeterek tarafların yaptığı düzenlemeyi uygun bulmayabilir veya değişiklik önerebilir.

6) Mal paylaşımının protokolde yer alması zorunlu mudur?

Hayır. Mal rejiminin tasfiyesi, anlaşmalı boşanmanın zorunlu unsurlarından değildir.

Ancak taraflar mal rejiminden kaynaklanan hak ve alacaklarını da anlaşmalı boşanma kapsamında sona erdirmek istiyorsa, bunun protokolde açık şekilde düzenlenmesi önemlidir.

Aksi hâlde protokolün kapsamına göre tarafların daha sonra mal rejiminin tasfiyesine ilişkin talepte bulunup bulunamayacağı ayrıca değerlendirilebilir.

7) Anlaşmalı boşanma davası reddedilebilir mi?

Evet. Anlaşmalı boşanmanın kanuni şartlarının oluşmaması, tarafların anlaşma iradelerinin devam etmemesi veya hâkimin tarafların anlaşmasını uygun bulmaması hâlinde TMK m. 166/3 kapsamında anlaşmalı boşanma kararı verilemez.

Somut olayın durumuna göre dava çekişmeli boşanma hükümleri çerçevesinde devam edebilir veya usulüne göre sonuçlandırılabilir.

SONUÇ

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın hukuki sonuçları konusunda anlaşmaları hâlinde başvurabilecekleri bir boşanma yoludur. Ancak TMK m. 166/3’te aranan şartların eksiksiz şekilde yerine getirilmesi, tarafların anlaşmasının açık ve uygulanabilir biçimde ortaya konulması ve hâkimin bu anlaşmayı uygun bulması gerekir.

Özellikle velayet, kişisel ilişki, nafaka, tazminat, mal rejimi ve ziynet eşyaları gibi konularda belirsiz veya genel ifadeler yerine, tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça ortaya koyan düzenlemeler yapılması önemlidir.

Mal rejiminin tasfiyesi anlaşmalı boşanma kapsamında çözümlenecekse, tarafların hangi hak ve alacaklardan vazgeçtiğinin veya hangi malvarlığı değerleri üzerinde nasıl anlaştıklarının açıkça belirtilmesi, ileride ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların önlenmesi açısından ayrıca önem taşır.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her boşanma dosyasının koşulları farklı olduğundan, protokol veya dilekçe hazırlanmadan önce somut durumun hukuki açıdan değerlendirilmesi önem taşır.